Στη μνήμη του αδικοχαμένου Στυλιανού
Κάθε τρεις-τέσσερις μέρες έρχεται μια νέα είδηση στο κινητό. Μια ακόμα είδηση ως αποτέλεσμα μιας νέας κατάθεσης στο Δικαστήριο. Μια λεπτομέρεια. Μια φράση.
Και κάθε φορά, η ίδια γροθιά στο στομάχι.
Πέντε χρονών. Πέντε.
Τόσο ήταν ο Στυλιανός όταν ξεκινούν οι περιγραφές. H δασκάλα ειδικής αγωγής περιγράφει ένα παιδί που ερχόταν στο σχολείο αναστατωμένο. Συχνά λερωμένο και αφρόντιστο. Ένα παιδί που τις Δευτέρες έπρεπε πρώτα να πλυθεί, να χτενιστεί, να καθαριστεί και μετά να ξεκινήσει το μάθημα.
Ένα παιδί που έλεγε πως, όταν μεγαλώσει, θα σκοτώσει τον πατέρα του αν ξανακάνει τη μητέρα του να κλαίει. Διαβάστε το λίγο ξανά.
Ένα παιδί που μια μέρα εμφανίστηκε στο σχολείο με χτύπημα στο κεφάλι και πηχτό αίμα.
Ένα παιδί που αντί να είναι ανέμελο, υποχρεωνόταν από τον πατέρα του να εργάζεται σε αντίξοες συνθήκες στη μάντρα με τα ζώα της οικογένειας.
Ένα παιδί θύμα μακροχρόνιας και βάναυσης ενδοοικογενειακής βίας και εργασιακής εκμετάλλευσης.
Και μια μητέρα που ζητούσε βοήθεια από τις αρμόδιες Υπηρεσίες όταν τα πράγματα στο σπίτι γίνονταν δύσκολα. Και μετά απομακρυνόταν και σταματούσε την επικοινωνία. Και μετά ξανά.
Οι πληροφορίες πηγαινοέρχονταν. Συμπληρώνονταν έγγραφα. Φάκελοι.
«Ο Στυλιανός είναι παραμελημένος τόσο σωματικά όσο και συναισθηματικά, ενώ αντιμετωπίζει και περιορισμούς στην κοινωνική του ζωή». Σώπα. Από που το κατάλαβαν άραγε;
Ο Στυλιανός από τα πέντε του χρόνια φώναζε.
Και δεν φώναζε μόνο με τα λόγια.
Φώναζε με τον θυμό.
Με τη συμπεριφορά.
Με την εμφάνιση.
Με την απομόνωση.
Με τα τραύματα. Αυτά που φαίνονταν και κυρίως αυτά που δεν φαίνονταν.
Φώναζε με κάθε τρόπο που μπορεί να φωνάξει ένα παιδί όταν δεν ξέρει ακόμα να εξηγήσει τι του συμβαίνει.
Και τα χρόνια περνούσαν.
Συναντήσεις. Αναφορές. Φάκελοι. Επαγγελματίες. Υπηρεσίες. Αξιολογήσεις. Ενημερώσεις. Έγγραφα.
Φώναζε για χρόνια, μέχρι που στα 15 του «έσβησε» για πάντα.
Μόνο που μαζί του δεν έσβησαν και οι ευθύνες. Έμειναν εκεί. Στους φακέλους. Στις αναφορές. Σε όσα και όσους γνώριζαν και σε όσα δεν έκαναν.
Και σίγουρα δεν σβήνει η αποτυχία του κράτους.
Γιατί το κράτος απέτυχε.
Απέτυχε στο πιο βασικό. Να προστατεύσει ένα παιδί. Ένα μικρό παιδί που ήταν μπροστά στα μάτια του. Που το έβλεπαν υπηρεσίες, λειτουργοί, εκπαιδευτικοί, αστυνομικοί. Που υπήρχαν αναφορές, συναντήσεις, φάκελοι.
Ένα παιδί που δεν ήταν αόρατο. Που δεν ήταν άγνωστο στο σύστημα.
Ένα παιδί που φώναζε.
Τον Στυλιανό το κράτος δεν κατάφερε να τον προστατεύσει.
Το 2019, η Επίτροπος Διοικήσεως στο δικό της πόρισμα χρησιμοποίησε λέξεις που δεν αφήνουν άλλωστε πολλά περιθώρια για ωραιοποιήσεις.
Εγκληματική αμέλεια. Πλήρης αδράνεια. Απουσία εκτίμησης κινδύνου. Συστημικές αδυναμίες.
Εφτά χρόνια μετά, ακούμε στο Δικαστήριο μία-μία τις λεπτομέρειες εκείνης της ζωής.
Τις ποινικές ευθύνες θα τις κρίνει η Δικαιοσύνη. Αυτή άλλωστε είναι η δουλειά της.
Για την αποτυχία όμως ενός ολόκληρου συστήματος να προστατεύσει τον Στυλιανό, δεν χρειάζεται να περιμένουμε καμία απόφαση. Αυτή έχει ήδη καταγραφεί.
Μόνο που ο Στυλιανός δεν χρειαζόταν πόρισμα.
Δεν χρειαζόταν έρευνα μετά τον θάνατο.
Ούτε μια δίκη εφτά χρόνια μετά για να ακούσουμε όσα προσπαθούσε να πει από παιδί.
Χρειαζόταν κάποιον να τον ακούσει τότε. Από τα πέντε του χρόνια.
Χρειαζόταν κάποιον να δει πίσω από τον θυμό.
Κάποιον να δει πίσω από τα λερωμένα ρούχα.
Κάποιον να καταλάβει ότι ένα πεντάχρονο παιδί που μιλά για φόνο δεν είναι απλώς ένα «δύσκολο παιδί».
Ο Στυλιανός χρειαζόταν βοήθεια.
Και κάποιον να τον πάρει από το χέρι και να τον σώσει.
Υ.Γ. Κάθε φορά που διαβάζω την είδηση σκέφτομαι ότι συνηθίσαμε. Συνηθίσαμε να έρχεται κάθε λίγες μέρες μια είδηση. Να τη διαβάζουμε. Να θυμώνουμε. Να λυπόμαστε. Και μετά να συνεχίζουμε τη μέρα μας.
Συνηθίσαμε κι αυτό και τόσα άλλα. Τη βία. Την αδιαφορία. Την ανευθυνότητα. Την αποτυχία. Συνηθίσαμε το τέρας. Μόνο που όταν συνηθίζεις το τέρας, αρχίζεις λίγο λίγο να του μοιάζεις.
Στη μνήμη του αδικοχαμένου Στυλιανού.
